دا چې نړۍ اوس له بل هر وخت ډېره څو قطبي کېدو ته نږدې شوې او ډېر نوي قدرتونه را ټوکېدلي خو له بلې خوا امریکا چې اوس پر نړۍ د واک چلولو پر ګدۍ ناسته ده، د خپل دې مقام د ساتلو لپاره غلې نه ده ناسته او خپلو سیالانو ته په هر ډګر کې د ستونزو جوړولو او ماتې ورکولو په لټه کې ده.
۲۰۲۵ میلادي کال به د امریکا له خوا د نړۍ د څو قطبي کېدو د مخنیوي لپاره د نهايي هڅو او د دې هدف لپاره د ډېرو حیرانوونکو اقداماتو کال وي.
د امریکا اوسنی جمهوري پالی او تجارت پیشه ولسمشر ډونالډ ټرمپ چې تقریبا تازه يې د دویم ځل لپاره د سپینې ماڼۍ ګدۍ ته لار موندلې، په لومړیو کاري ورځو کې يې له سلو ډېر اجرايي فرمانونه لاسلیک کړل چې تقریبا ټول يې د امریکا د اقتصادي پياوړتیا، سوداګرۍ ساتنې، د نورو د پرمختګ د مخنیوي او یو اړ خیز فرمانونه دي.
د روغتیا نړیوال سازمان او د جنګي جرمونو د تعقیب نړیوالې محکمې، اقلیمي بدلون د مخنیوي کنفرانس، د ډل وژونکو وسلو د نه خپراوي تړون…. هغه موارد دي چې تراوسه ټرمپ ورڅخه د وتلو اعلان کړی.
ډونالډټرمپ دویم ځل ولسمشرۍ پړاو د پیل په هماغه لومړۍ ورځ توره له تيکي را وایستله او له تقریبا ټولې نړۍ سره يې اقتصادي جګړه اعلان کړه.
هغه پر اروپايي ټولنه، کاناډا، مکسیکو، چین او نورو هېوادونو ګمرکي تعرفې لوړې کړې.
په مقابل کې يې یاو هېوادونو هم امریکا ته خبرداری ورکړی چې له ورته اقدام سره به مخ شي.
چین د امریکا د دې اقدام په غبرګون کې د فبرورۍ له لمسې پر امریکايي وارداتو تعرفي ولګولې.
د چین د دولتي شورا د تعرفو د مقرراتو کمېټې په یوه اعلامیه کې ویلي چې د امریکا د سکرو او مایع ګاز پر وارداتو يې ۱۵ سلنه تعرفې لوړې کړې او دغه راز يې د یاد هېواد پر اومو نفتو، کرنیزو ماشینونو او لویو موټرو ۱۰ سلنه تعرفې زیاتې کړې دي.
بل خوا امریکايي رسنیو ویلي چې چین د انرژۍ د اړتیاوو په پوره کولو کې یوازې یو انتخاب نه لري، بلکې کولای شي چې د امریکا پر ځای روسيې او منځني ختیځ ته انرژي ولېږي.
ټرمپ د امریکا تر ټولو نږدې متحد «اروپايي ټولنه» هم په نښه کړه او د دغه ټولنې پر وارداتو يې تعرفې لوړې کړې.
په مقابل کې يې د اروپايي ټولنې مشرانو امریکا ته خبرداری ورکړی چې د تعرفو د نوې جګړې پيلول غیر منطقي عمل دی او باید ودرول شي.
د دې ټولنې د کمېټې مشرې اورسولاونډيرلین د فبرورۍ په ۳مه رسنیو ته وویل چې د ګمرکي تعرفو لوړل به سوداګریز لګښتونه زیات کړي او بیه به يې مشتریان او عام خلک پرې کړي.
ټرمپ دغه راز د ایران په چابهار بندر کې د هند د پانګونې معافیت هم لغوه کړ او همدارنګه يې پر ایران د زیات فشار راوستلو د امر تر څنګ يې ایران ته ګواښ وکړ چې یا دې د اټومي تړون په اړه له امریکا سره خبرې وکړي او یا دې دوزخي بمبارۍ ته په تمه شي.
نوموړي همدارنګه له اسراییلو پرته پر ټولو لوریو د امریکا مرستې بندې یا وځنډولې.
هغه په یوه حیرانونکي اقدام کې اعلان وکړ چې امریکا به د غزې تړانګه وپيري او پر شاوخوا هېوادونو يې غږ وکړ چې د غزې اوسېدونکو ته دې دایمي یا اوږدمهاله پنا ورکړي.
په هر صورت! که د امریکا تاریخ ته وکتل شي نو دا یوازې ټرمپ نه دی چې د ځان د ګټو لپاره لېونی ګټې پالي او د نورو حقونه تر پښو لاندې کوي، بلکې د دغه هېواد حقیقي سیاست همدا دی چې یوازې د ځان ګټې ورته مهمې او د نورو هېڅ ارزښت نه ورته لري.
دغه هېواد تل د نورو شتمنۍ لوټ او ځان يې پرې محکم کړی او په دې برخه کې يې آن له پوځي، سیاسي، اقتصادي او رواني جګړو هم مخ نه دی اړولی او هر وخت چې د دوی ګټو ایجاب کړې نو د نړۍ د هېڅ قانون یا خپلې هېڅ پخوانۍ ژمنې پروا يې نه ده کړې او مخ يې نه دی ترې اړولی.
د نړۍ جنوب چې مسکو، بېجينګ، برازيل، نوی ډیلی، انقره، تهران …. يې په راس کې دي، د برېکس په نوم يې سازمان جوړ کړی چې تر ډېره يې موخه اقتصادي پياوړتیا او د جنوبي نړۍ د اقتصادي حقونو ساتل دي.
برېکس سازمان اندونیزیا هم د بشپړ غړي او نیجریا يې د شریک غړي په توګه منلي او په دې توګه يې خپل ملګري زیات کړي دي.
برېکس سازمان چې تر ډېره د جنوبي نړۍ استازيتوب کوي په وروستیو کې يې پر ډالر د ډېرې تکيې کمولو په موخه د یوې نوې واحدې کرنسۍ د جوړېدو یا د غړو هېوادونو د پولي واحد کارولو خبره مطرح کړې چې دغه پرېکړه د امریکا له سخت غبرګون سره مخ شوې ده.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د برېکس غړو ته په خطاب کې ویلي چې که د ډالر د بدیل لپاره هر ډول هڅه وکړي نو امریکا به سل سلنه ګمرکي تعرفې ورباندې ولګوي.
که په څو ټکیو کې مطلب را ټول کړو نو دا ویلای شوو چې د امریکا اصلي هڅه دا ده چې د نویو را ټوکېدلو اقتصادي قدرتونو د پرمختګ مخه ونیسي او په دې توګه پر نړۍ خپله واکمني دوامداره کړي.
