نړيوال بانک په وروستيو کې يو نوی راپور خپور کړی چې له مخې يې له ۲۰۱۳ کال څخه تر ۲۰۲۱ پورې د نړيوال اقتصادي پرمختګ لپاره د چين منځني خدماتي انډول په سلو کې ۳۸ اعشاريه ۶ دی چې دغه رقم د اوو هېوادونو ګروپ د غړو هېوادونو د خدمتي انډول له عمومي شمېر څخه زيات دی. په همدې موده کې چين له مطلق غربت څخه سل مليونه وګړي ژغورلي دي. نو د ډېرو افغانانو په نظر په تېرو لسو کلونو کې چين په اقتصادي پرمختګ کې د ليدو وړ لاسته راوړنې درلودلې.
افغان سوداګر ارشاد مسافر چې لس کاله يې په جرمني کې ژوند او کاروبار کړی دی، په وروستیو کې د خوراکي توکو د جوړولو ماشين د اخيستلو لپاره له یوې چيني تصدۍ سره همکارۍ پيل کړې او د چين د اقتصادي پرمختګ د ارزونې په ترڅ کې يې وويل چې د چين اقتصاد او تخنیک ډېر پرمختللی دی. شک نشته چې چين د اقتصاد او تجارت په برخه کې ډېر پرمختګونه موندلي او د افغانستان په شمول يې له ډېرو هېوادونو سره ښې تجارتي اړيکې ساتلي دي. دا ټولو ته معلومه ده چې د چين توليدات د قيمت په حساب نسبت نورو هېوادونو ته ارزانه او ښه تمامیږي. د افغانستان د ګاونډي په توګه چين زموږ له هېواد سره تجارتي اړيکې لري. که د چين اقتصاد لاهم په ثابت او ښه ډول روان شي، خامخا به د تجارت په برخه کې پر افغانستان مثبته اغېزه وکړي.
په نړۍ کې د تر ټولو لوی پرمختیايي هېواد په توګه چين نه يوازې ځاني پرمختګ او د خلکو ګټو ته، بلکې نړيوال پرمختګ او د ټولو انسانانو په تېره بيا د ګاونډيو هېوادونو ګټو ته ډېره پاملرنه او ارزښت ورکوي. د چين مشر څو څو ځلې پر دې ټينګار کړی چې تاريخ ته په کتو سره ورخلاصون او همکارۍ د نړيوالې سوداګرۍ خوځنده ځواک مهم انجن دی او د نړيوال اقتصادي ثبات او سمسورتيا د پرمخبيولو واقعي غوښتنه هم ده. رښتيا ده چې د ورخلاصون او همکارۍ د تګلارې په رڼا کې په تېرو څو کلونو کې د چین او افغانستان ترمنځ سوداګرۍ هم پراختيا موندلې ده. په وروستيو کې شل ټنه افغان جلغوري د هوايي دهليز له لارې د کابل له هوايي ډګر څخه چين ته واستول شول. نو ويل کېږي چې د چين پرمختګ افغانستان ته هم پرمختيايي فرصتونه برابرولی شي. د افغانستان انعکاس راډيو خبريال نسیم د چين ميډيا ګروپ له خبريالې سره د مرکې په ترڅ کې وويل، چين په سيمه کې يو داسې هېواد دی چې له نورو هېوادونو سره د بهرنې سوداګرۍ کلني ارزښت ډېر دی او پراخې اقتصادي برنامې يې پیل کړې چې همدا په خاصه توګه د افغانستان لپاره ګټور دی. په تېرو څو کلونو کې افغانستان په سخت اقتصادي ستونزو کې ښکيل و، خو يوازې چين افغانستان ته د مرستې لاس ورکړی. که چين له افغانستان سره تجارت پراخ کړي، د هېواد اقتصاد به مو پياوړی شي او همدا راز به زرګونو افغانانو ته د کار زمينه برابره شي.
د چين د کمونېست ګوند ګوند شلم ملي کانګرېس په وروستيو کې پای ته ورسېد او د دې ګوند د مرکزي کميټې عمومي منشي شي جین پينګ له خبريالانو سره د کتنې په ترڅ کې پر دې ټينګار کړی چې د چين د ورخلاصون دروازه به نړيوالو ته لا خلاصه شي او په پياوړي ډول به د باکيفيته پرمختګ لپاره ډېرې هڅې وکړي، ترڅو د ځاني پرمختګ له لارې نړيوالو ته لازيات پرمختيايي فرصتونه برابر کړي. له دې ښکاري چې له نړيوالو سره د پرمختيايي فرصتونو د شريکولو په برخه کې د چین ټينګه اراده نه ده بدله شوې. په دې هکله ښاغلي نسيم وويل چې چين هغه هېواد دی چې د تجارت په برخه کې له سياسي لارو چارو استفاده نه کوي چې دا ښه خصوصيت دی. د چین پرمختيا زمونږ پرمختيا هم ده. د چین اقتصاد لا پياوړتيا د افغانستان د بيا رغونې او پرمختګ لپاره سل سلنه مثبت رول لوبولی شي. ځکه چې زمونږ تجارتونه له چين سره تر نورو هېوادونو ډېر شوي دي. چې د تجارت لارې مو ور سره پراخې دي، همداسې له دې لارې به زمونږ ډېر افغانان په کارونو بوخت وي چې په دې سره د بې وزلۍ مخه هم نيولی شو.
