په ملګرو ملتونو کې د امريکې دايمي استازي تېره اونۍ د دغه سازمان او د اسلامي همکارۍ سازمان د همکاريو په پرانيستې غونډې کې د چين پر شينجيانګ بيا تورونه لګولي او د تل په څېر يې افوهات خپاره کړي او دروغجنې خبرې يې کړې دي.
امريکا غواړي په امنيت شورا کې د بشري حقونو په پلمه ډله ييزې مقابلې را وپاروي او د چين منفي انځور وړاندې کړي، خو دا يې هېر کړي، چې په غزې تړانګې کې څه روان دي او ولې يې سترګې پرې پټې کړې دي؟
په غزې کې د اسرائيلي ځواکونو د دوامدارو بريدونو له امله بشري بحران راپورته شوی او ورځ تر بلې سختېږي، خو امريکا د دې پر ځای چې د مظلومو فلسطينيانو ملاتړ وکړي، برعکس له اسرائيل سره ولاړه ده او حتی پوځي مرستې هم ورسره کوي.
په ملګرو ملتونو کې د چين دايمي استازي فو څونګ يادې پرانيستې غونډې ته ويلي، که امريکا په رښتيا هم د مسلمانانو بشري حقونو ته پاملرنه کوي، نو ولې په غزې تړانګې کې روانه تراژيدي نه ګوري؟ ولې د فلسطينيانو تاريخ ته سپک ګوري؟ ولې په کوردننه د ټوپک او وسلو ازاد بازار نه تړي او ولې يې په خپل هېواد کې پر نژادي تبعيض سترګې پټې کړې دي؟
واشنګټن له تېرو شپږو کلونو راهيسې بیا بیا پر شينجيانګ تورونه لګوي او هڅې کوي، چې د بېجينګ پر وړاندې ستونزې راپورته کړي، خو تراوسه موخې ته نه دی رسیدلی او ناکام پاتې شوی دی. ځکه د نړۍ څه باندې سلو هېوادونو او په ځانګړې توګه اسلامي هېوادونو د تېرو شپږو کالونو په بهیر کې له چين څخه ملاتړ کړی او د امريکا توطيې يې شنډې کړې دي.
د چين شينجيانګ ټولنيز ثبات، اقتصادي پرمختګ او سمسورتيا لري او خلک یې د چټګ پرمختګ په حال کې دي او په ژوند کې يې پوره ښه والی راغلی دی. نړۍ ته د شينجيانګ د اقتصاد او ټولنې پرمختګ او د بشري حقونو لاسته راوړنې مالومې دي، خو امريکا پر بېلا بېلو لارو هڅې کوي، چې د نړيوالو سترګو ته خاورې وشيندې او د شينجيانګ لاسته راوړنې برعکس وښيي.
د امريکا کانګرېس د جولای په ۳۱مې نېټې د فلسطين د واکمنې ادارې او د حماس پر غړو بنديزونه لګولي او په ډېرې سپين سترګۍ يې د اسرائيلو لوری نیولی دی.
د بشري حقونو په اړه د امريکا دوه ګونو معيارونو نړيواله ټولنه حيرانه کړې ده.
د فلسطين مسئله د نويو نړيوالو اړيکو په تاريخ کې يو ټپ دی او د نړيوال عدالت لپاره يو ستر چېلنج بلل کېږي.
چين د فلسطين او اسرائيل د شخړۍ په بهیر کې بیا بیا پر نړيوالې ټولنې غږ کړی، چې په غزې کې باید اوربند ته لاره هواره کړي، هلته روان بشري کړکېچ باید پای ومومي، د فلسطينيانو لخوا د فلسطين د ادارې اصول باید پلي شي، د فلسطينيانو له يووالي څخه باید ملاتړ وشي او د تلپاتې سولې لپاره باید د دوو هېوادونو لايحه تطبيق شي.
فرانسې او سعودي عربستان د تېرې جولای په ۳۰مې نېټې د ملګرو ملتونو په اړه د دوو هېوادونو د لايحې د عملي کېدو د لوړ پوړې غونډې مشري وکړه، چې څه دپاسه ۱۲۰ هېوادونو پکې ګډون کړی و او ټولو په يو غږ عادلانه اواز پورته کړ.
فرانسې، برېتانيې او کاناډا اعلانونه کړي، چې په نږدې راتلونکې کې به فلسطين په رسميت وپېژني، چې دا به د دوو هېوادونو لايحې د عملي کولو لپاره فعال رول ولري.
د نړۍ ګڼ شمېر هېوادونو پر سم لوري تګ پيل کړی او د دوو هېوادونو لايحې د عملي کېدو لپاره يې فرصت رامنځته کړی دی، چې دا به نړيواله ټولنه د فلسطين هېواد د جوړېدو لپاره وهڅوي.
د دوو هېوادونو د لايحې عملي کول او د منځني ختيځ د دايمي سولې او ثبات هڅول نه يوازې اخلاقي جرئت او مکلفيت دی، بلکې دا يو سياسي مسئوليت هم دی.
امريکا بايد دا ناسمه نظريه نوره پريږدې، چې وايي، د فلسطين هېواد رسميت پېژندنه ترهګرۍ ته د جايزې ورکولو په مانا ده او هم باید د بشري حقونو په اړه له دوه ګونو معيارونو څخه لاس او د منځني ختيځ د سولې د ابادۍ دنده پرغاړه واخلي او دا هرڅه باید په عمل کې ثابت کړي.
په غزې تړانګې کې د روان سخت بشري بحران مخه باید ونیول شي او اوس په دې برخه کې د انتظار وخت او لامل شتون نه لري.
