په دې وروستيو کې، يو افغان ملګري چې د کنفوسيوس په پوهنځي کې چيني ژبه مطالعه کوي، له ما څخه پوښتنه وکړه، چې ولې چين د انسانانو د ګډ برخليک ټولنې نظريه وړاندې کړې؟ ((د کنفوسيوس نظريې)) کتاب کې يوه مشهوره جمله ريکارډ شوې، چې اخلاق او رويې ډېرې مهمې دي، چې سولې ته د ارزښت ورکولو لپاره وکارول شي. د چين رهبر شي جين پينګ ډېر ځلې په ډيپلوماتيکو ډګرونو کې دغه جمله وايي او غوښتنه يې کړې، چې له دې لارې نړۍ ته د چينايانو په وينه کې د سولې او يووالي پر بنسټ د ګډ ژوند نظريې خپرې کړي.
د اخلاقو، سولې او يووالي پر بنسټ شي جين پينګ د نړيوالې ادارې لپاره د انسانانو د ګډ برخليک ټولنې نظريه وړاندې کوي، چې د ګردې نړۍ لپاره او د ټولو انسانانو د برخليک په خاطر يې دغه هيله څرګنده کړې.
اوسمهال زموږ په نړۍ کې ستر بدلونونه روان دي، چې په پخوانيو سلو کلونو کې یې ساری نه دی لیدل شوی، خو دغه مرحله د انسانانو د زرګونو کلونو د پرمختګ په اوږد سيند کې ښايي، چې يوازې يوه کوچنۍ څپه وي. په دې وخت کې د چين نظريې چې په تېرو کلونو کې خپرې شوې او نسل په نسل په ميراث راپاتې دي، لا هم ژوندۍ دي او په فعاله توګه کارول کیږي. د سرچينو د کموالي په وخت کې جګړې او سيالې رامنځته شوې او په دې پروسه کې ځيني کسان ډېر شتمن شول، خو ځيني کسان حتې بې کوره شول. په اوسنۍ نړۍ کې ځيني هېوادونه د ايډيالوژيو د توپير په پلمه کوچنۍ ډلې جوړوي او غواړي، چې په خپله لومړی مقام ونيسي.
ولې چين د سوله ايز پرمختګ پر لارې ټينګار کوي او غواړي د انسانانو د ګډ برخليک ټولنه جوړه کړي؟ شي جين پينګ د کنفوسيوس په نظريې کې پر کلاسیکې خبريې ټينګار کړی او وایي، چې د انسانانو د ګډ برخليک ټولنې جوړول د نړۍ د بېلا بېلو هېوادونو له راتلونکي سره ټينګ تړاو لري. هر شی په ګډه پرمختګ کوي، چې په منځ کې دښمني نه وي، هر شی خپل لار او اصول لري، خو په منځ کې د مقابلې اړیکو ته اړتیا نشته. تر اسمان لاندې هر هېواد به په خپله لار قدم وهي او په دوستۍ او سوله کې به ګډ ژوند کوي، د همکاريو له لارې به ګډې ګټې مومي، سمسورتيا به دايمي وي او امنيت به تامين کېږي. موږ فکر کوو، چې د چين رهبر په نړيوالو ډګرونو کې هر ځل خپل اواز نړۍ ته پورته کړی، چې د انسانانو په ژوند کې عدل او سوله، ساتل او پالل غواړي او ډېر ځلې يې د کنفوسيوسيزم نظريې په شمول د چين عنعنوي غښتلی کولتور ياد کړی، چې له لرغونې زمانې راهیسې تر اوسه شته دی.
دوه زره پنځه کاله مخکې، کنفوسيوس او د ده شاګردان د چین پر ځمکه ګوټ ګوټ ته سفر کړی او خلکو ته يې د کنفوسيوس نظريې ښودلي. زه فکر کوم، چې دوی پر ځمکنیو لارو په ذهن او زړه کې مينې، اخلاقو او عدالت ته ارزښت ورکړی، په ډېر لرغوني وخت کې یې تر ټولو ساده چيني تمدن ريکارډ کړی دی.
په اوږد تاريخ کې دغه نظريې د چيني ملت د پر له پسې پر مختګ په بهير کې داخلي کورنی ارزښت او د تمدن بنسټ ګرځېدلی دی. نسل په نسل چينايان ((د کنفوسيوس نظريې)) خپروي او هر وخت، چې نړيوال نظام څنګه بدلیږي، د چينايانو د لرغونې زمانې نظریې به په ذهنونونو کې سولې ته د ارزښت ورکولو لپاره خپرېږي.
