د کابل په يوه روغتون کې ستاژر ډاکټر صفي الله احمدزی د کولمو التهاب د يوه ناروغ په معالجې بوخت و. سيروم ته د دغه ناروغ د انتظار پر مهال احمدزي د نوموړي لپاره د چيني طب ماساج کړی و او د بدني ټکو په اړه يې د چيني طب معلومات ور پېژندل.
احمدزي پخوا د چين په يوه پوهنتون کې د چيني طب زده کړې کړې وې. هغه په دې وروستيو کې د سينهوا اژانس له خبريال سره په مرکه کې وويل، چې په چين کې د زده کړو تجربې د خپل وطن لپاره د خدمت کولو په اړه زما باور لا پياوړی کړی. ما ډېر ځلې د ناروغانو لپاره د مرستندويه علاج په توګه د چيني طب ماساج برابر کړی او د ناروغانو مثبتې قدردانۍ مې تر لاسه کړې دي.
نوموړي زياته کړه، چې د افغانستان بيارغونه اوږدمهالی بهير دی او د بېلابېلو برخو او مسلکونو د وګړو خدمتونو ته اړتيا لري. په افغانستان کې د طبي خدمتونو سخت کمښټ برلاسی دی. عام خلک ډاکټرانو ته اړتيا لري او موږ بايد تر خپلې وسې پورې د دوی لپاره خدمتونه وکړو.
د احمدزي په شان په چين کې د زده کړو تجربې لرونکي افغانان د افغانستان په بېلابېلو مسلکونو او چارو کې فعال دي. دوی د سينهوا اژانس خبريال ته ويلي، د خپلو لاسته راوړنو له لارې به د هېوادوالو لپاره خدمتونه وکړي او د وطن په بيارغونه کې به مرستې وکړي او هيله لري چې د افغانستان او چين ترمنځ د دوستۍ او همکارۍ پل ټينګ کړي.
خلیل احمد له ۲۰۰۷م کال څخه د چين په نان جينګ طبي پوهنتون او بيا جنوب ختيځ پوهنتون کې زده کړې کړې وې او د چين په روغتونونو کې يې د ستاژ او کار تجربې درلودې. هغه اوس د افغانستان د سرې مياشتې ټولنې د روغتيایي چارو مسئول او هم د زړه جراح ډاکټر دی. نوموړي له خبريال سره مرکه کې د چيني ډاکټرانو د پياوړو طبي مهارتونو او پرمختللې تعليمي مفکورې ستاينه کړې او ويلي يې دي، چې په چين کې د څه باندې لسو کلونو د زده کړو تجربې د ده ټينګ هوډ لا غوړول، چې په طبي چارو کې د ژور پرمختګ او د ناروغۍ ځپلو افغانانو د ژغورلو او تداوي لپاره به خدمتونه وکړي.
خليل احمد خبريال ته ويلي، چې د ده د څانګې په اړوند ۲۲۵ طبي سازمانونه او د بېړنۍ مرستې ۶۵ طبي ډلې د افغانانو لپاره د عادي معالجې خدمتونه او په ناورين ځپلو سيمو کې طبي مرستې برابروي. سربېره پر دې، د دې څانګې تر مشرۍ لاندې د واکسين ورکولو ۳۶ ډلې د هېواد د بېلابېلو سيمو ماشومانو ته د هډوکي د ماغزو التهاب واکسينونه ورکړي دي.
اباسين دانش په ۲۰۱۸م کال کې د چين له جنوب ختيځ پوهنتون څخه فارغ شوی او د ملکي انجينرۍ د ماسترۍ درجه یې تر لاسه کړې او بېرته افغانستان ته راستون شوی. هغه اوس د افغانستان د ټولګټو چارو په وزارت کې دنده لري او د دغه هېوا د سړکونو په طرحه او ابادي کې ګډون لري.
دانش په چين کې د تجربې له لارې د خپلو کوښښونو لوری روښانه کړی. نوموړي خبريال ته وويل، په چين کې له تجربې څخه مې دا احساس درلودلی، چې د بنسټيزو ټرانسپورټي تاسيساتو د ابادۍ سويه د هېواد د ملي اقتصاد له پرمختګ او د خلکو د ژوند له کيفيت سره نېغې اړيکې لري، دغه راز بېرته افغانستان ته له راستنېدو وروسته هماغه وزارت ته د دندې غوښتنليک وړاندې کړی.
دانش زياته کړه، چې په چين کې ملکي انجينري د چټک پرمختګ په حال کې ده او په چين کې د زده کړو له لارې تر لاسه شوې مسلکي پوهې زما د کار لپاره ډېرې ګټورې دي.
د افغانستان د علومو اکاډمۍ د سيمه ييزو څېړنو مرکز مرستيال پروفیسور عمران خبريال ته وويل، چې هغه له ۲۰۱۵م کال څخه تر ۲۰۱۷م کال پورې ۷ ځله له چين څخه ليدنه کړې او د دغې تجربې له امله يې پرېکړه کړې، چې د چين په پوهنتونونو کې د زده کړې غوښتنليک وړاندې کړي. نوموړي په ۲۰۱۸م کال کې د چين د سکالرشيپ له کمېټې څخه بورس تر لاسه کړی او د منځني چين د دارالمعلينو په پوهنتون کې يې د ماسترۍ مقطع په زده کړو پیل کړی دی.
