د سولې لپاره ولې باید یوازې پر یوه طرحه ټینګار وشي؟

د ولسمشر د ملي امنیت سلاکار وايي چې د سولې لپاره افغان حکومت هر ډول قربانۍ ته تیار دی، خو د زور له لارې طالبانو ته واک نه پرېږدي. نوموړي ویلي چې حکومتي چارواکي د فشار له لارې داسې نه کوي چې له مسوولیت خپلې اوږې سپکې کړي او واک پرېږدي. نوموړي دا هم ویلي چې له وخت مخکې ټاکنو ته تیار دي، چې پکې به ولسمشر کاندید نه وي. نوموړي طالبان تورن کړي چې تاوتریخوالی یې زیات کړی او د سولې اراده نه لري.
له وخت مخکې ټاکنې یوه لاره ده، خو دا هر ډول قرباني نه ده، ځکه نو حکومتي چارواکي باید دا یوازینۍ طرحه ونه ګڼي. دوی حق لري چې دا طرحه وړاندې کړي او له نورو سره یې شریکه کړي، خو دا په دې مانا نه ده چې دا یوازینۍ لاره ده او بله هېڅ لاره نشته. د سولې لپاره د دې طرحې په ګډون، ټولې طرحې باید هر اړخیزې و ارزول شي. هغه طرحه چې معقوله او عملي وي، باید ومنل شي. د دې تر څنګ طرحه باید داسې وي، چې له سولې سره مرسته وکړي او د یو بل د چپه کولو هڅه نه وي. له همدې امله پکار ده چې ټولې طرحې و ارزول شي او بیا یوه پکې وټاکل شي.
له وخت وړاندې ټاکنې یوه طرحه ده، خو جدي ستونزې لري. تېرې ټاکنې دومره لانجمنې او ستونزمنې وې چې اوس عام خلک هم په ټاکنو باور نه لري. دویمه ستونزه دا ده چې کله ټول حکومت د یوه اړخ په لاس کې وي، نو بیا څنګه به بل لوری ومني چې په دې ټاکنو کې برخه واخلي!؟ دا چاره یوازې په ناظرینو نه حل کېږي، ځکه څوک چې په واک کې وي او سیستم څرخوي، هغه په طبیعي ډول په ټاکنو کې په خپله ګټه ډېر څه کولی شي. له همدې امله مقابل اړخ به زړه ښه نه کړي چې ټاکنو ته را وړاندې شي. بله مهمه خبره دا ده چې ټاکنې د څه لپاره کېږي؟ که ټاکنې د جمهوري ریاست لپاره کېږي، نو چې طالبان جمهوریت نه مني او متنازع وي، نو بیا به څنګه د هغو لپاره په ټاکنو کې برخه واخلي. د دې تر څنګ د حکومت دا طرحه ډېرې نورې ستونزې هم لري، چې ښيي دا طرحه عملي نه ده او تر ډېره یو اړخیزه ده.
که خبره رښتیا د هر ډول قربانۍ وي، د هر ډول قربانۍ یوه لاره همدا ده چې پر متفاوتو طرحو کار وشي. تر ټولو معقوله او علمي طرحه چې ګواښونه کموي او د سولې چاره یقیني کوي، باید وټاکل شي او عملي شي. د دې لپاره د انتقالي، موقت یا سرپرست حکومت طرحه هم د تأمل وړ ده. البته هېڅوک نه غواړي چې نظام ړنګ شي او هرڅه له صفره پیل شي، بلکې همدا حکومتي جوړښت باید وي او مشري یې باید داسې وي چې د سرپرست یا انتقالي ماهیت ولري. دا طرحه هم تر ډېره عملي او معقوله ښکاري او هم به طالبانو ته تر یوې اندازې د منلو وړ وي.
له بده مرغه لا هم په نیتونو کې ستونزې دي او پکار ده چې دواړه اړخونه خپل نیتونه او ارادې سمې کړي او د یوې واقعي سولې لپاره کار وکړي.