۱ـ باور
باور یوازې په دې مانا نه دی چې موږ مذهبي باور ولرو، باور مانا دا چې پر ځان، پر موخو او پر کار مو باور ولری، که چېرته پر ځان باور ونه لری، ډېره سخته ده چې تاسې دې په ژوند کې یو بریالی کس واوسی.
شک کولای شي ستاسي ټولو کارونو ته زیان ورسوي، ځکه زموږ او تاسو په شاواخو کس داسې کسان ژوند کوي، چې د هر کار د کولو وړتیا لري، خو پر ځان او پر خپلو هیلو باندې شک لري او هېڅ کار نشي تر سره کولای. شک یوازې پر ځان نه؛ بلکې پر نورو هغو کسانو چې تاسو ورباندې باور لری او وروسته ورباندې شک وکړی، بیا مو نه یوازې باور له منځه ځي؛ بلکې اړیکې مو ترینګلې کېږي.
کله چې پر ځان باندې باور ونه لری، هیڅ کار نشی تر سره کولای او په دې باندې باور ولری چې ممکن دا کار له تاسې هغه کس ښه تر سره کړي. په دې وخت کې تاسو له کار څخه لاس اخلی او دا کار هغه څوک تر سره کوي چې پر ځان باندې باور ولري.
تل پر خپلو وړتیاوو باور ولرئ او دا په یاد لرئ چې حتمن به له پېچلو او سختو کارونو سره مخ کیږی، خو دا خبره له یاده مه باسئ چې که پر ځان او کارونو مو باور ودرلود، بیا د هر سخت کار پر وړاندې درېدلی شی او په خپلو سترګو به د هغه کار بریا ونمانځئ.
پر خپلو کارکوونکو مو باور ولرئ. پرېږدئ چې هغه خپلې دندې تر سره کړي، خپله هم هغه کارونه تر سره کړئ چې مسوولیت یې لری، باوري اوسئ او هر وخت دې داسې لارو چارو په لټه کې شئ چې د هغو پر مټ مو کارونه لا ګړندي کولی شی.
په همدې حال کې مو خپل خوراک او دغه راز وزن ته هم پاملرنه وکړئ او ورزشي کلب ته لاړ شئ. دغه موضوع درسره جدي ونیسئ، ضرور نه ده چې تاسو دې په یو نوم وتي ورزشي لوبغاړي بدل شی، یوازې دومره بس ده چې موخې مو تعقیب کړئ. زموږ او ستاسو ډېری خلک په دې باور دي چې اوس د کلب، خوراک او وزن….. یې له دې کارونو سره څه؟! خو نه، باور وکړئ دا ټول موضوعات ورسره تړلي دي.
۲- تجربه
دې دنیا ته موږ یو ځل راځو او یو ځل د ژوند کولو حق لرو، وخت مو په بې ځایه شیانو مه ضایع کوئ، هره ورځ، هر ساعت او هره دقیقه زموږ لپاره ډېر ارزښت لري، نو په بې ځایه شیانو یې باید ضایع نه کړو. تجربه تر لاسه کړئ او له تجربو څخه په ګټه اخیستنې مو ښه ژوند جوړ کړئ. له هر کړنې څخه لکه مسافر ګټه واخلئ، په تفریحي خپرونو کې ګډون وکړئ او له ژوند څخه هغسې چې ستاسې زړه غواړي خوند واخلئ. تجربه په ژوند کې پاتې کېږي، دا تجربې تاسو ته ښه زده کړه درکولای شي، د ستونزو په وخت مو تجربې ډېرې ښې د حل لارې درته ښيي؛ خو په دې شرط چې خپلو تجربو ته متوجې شی او له هغه ښه درس واخلی.
۳ـ کورنۍ
هرڅوک غواړي خپلې کورنۍ، اولادونو، مېرمنې او د نورو لپاره یو خوشحاله ژوند برابر کړي، خو کله چې د پیسو د ګټلو په هڅه کې یاست او له کورنۍ څخه مو لرې ژوند کوی، دا وخت کیدای شي څه ناڅه خوشحالي خپلې کورنۍ ته ورکړی، خو تر ټولو ستره خوشحالي ستاسو د کورنۍ لپاره ستاسو شتون دی.
۴- میراث
له مرګ وروسته یوازینی شی چې له تاسو پاتې کیږي، میراث دی، تاسو کولای شی هغو کسانو ته چې مینه ورسره لری، ډېر څه په میراث پرېږدی، مګر هغه وخت چې ژوندي وی، ځه ډول انسان وی، ایا داسې څه مو ورته پرېښي چې په رښتیا سره مو هغوی له کړنو متاثره شي؟ خلکو ته ارزښت ورکړئ، زړه ورباندې وسوځوئ، که څوک مرستې ته اړتیا ولري، ټمبلي مه کوئ او له خپل وس او وړتیا سره سمه له هغوی سره مرسته وکړئ.
که په ژوند کې دغسې چلند تر سره کړی، باور وکړئ هېڅکله به پښېمانه نشی چې کاش دا کارونه مې تر سره کړي وای، که ورځني ژوند او یا هم کاري ساحه کې له همکارانو او شاوخوا کسانو سره مرسته وکړی، دغه به مو له مرګ وروسته نورو ته میراث پاتې شي چې ډېری خلک همدا هیله لري چې په میراث ترې یوڅه ښه عملونه پاتې شي.
۵- له پیسو سره زیاته مینه نه لرل
پیسې کولی شي د روغتیا، میراث او کورنۍ ساتلو کې مرسته درسره وکړي. پیسې به نويو تجربو ته نوې دروازې پرانیزي او ستاسو د باورونو ساتلو کې به مرسته درسره وکړي. مګر دا نشي کولی چې دا ټول سره یو ځای کړي. نو یوازې د پرمختګ لپاره د پیسو په لټه کې مه اوسئ. د ډېرو پیسو ګټلو لپاره پوره پوره کار وکړئ؛ بیا یې د غوره ژوند په لاره کې ولګوئ. «که هرڅومره پیسي ولرو بیا هم راڅخه پاتې کیږي، تاسو به د نړۍ ډېر لوی لوی شتمن کسان لیدلي وي چې مړه شي پرته له کفن څخه نور هیڅ نه وړي، نو بیا ولې ورباندې دومره ایمان راوړو، پیسې په داسې څه ولګوئ چې تر مرګ وروسته خلک درته دعا وکړي.» ژباړن
