اسلامي نړۍ باید د غزې غصبولو پر وړاندې چوپه پاتې نه شي

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ او د اسراییلو لومړي وزیر بنیامین نیتنیاهو وروستیو څرګندونو د فلسطین د قضیې پر وړاندې د نړیوالې ټولنې اندېښنې نورې هم زیاتې کړې دي. ټرمپ د خپلو تازه پالیسیو له مخې اسراییل ته د بې ساري ملاتړ زمینه برابره کړې، چې په ترڅ کې یې نیتنیاهو د ټرمپ په ځانګړې بلنه واشنګټن ته سفر هم وکړ، چېرې چې د غزې د سیمې د اشغال د دوام اړوند مهمې خبرې وشوې. دا څرګندونې نه یوازې د فلسطینیانو پر حقونو ښکاره تېری دی، بلکې د نړیوال نظم او ثبات د کمزورۍ لامل هم ګرځي. دا د اسلامي نړۍ لپاره یو ستر امتحان دی، چې باید د دې مسلې پر وړاندې چوپ پاتې نه شي او خپل کلک دریځونه اعلان کړي.
د ټرمپ دریځ، چې اسراییل د غزې بشپړ کنټرول ته هڅوي، او د نیتنیاهو څرګندونې، چې په دې سیمه کې د اشغال دوام ته اشاره کوي، د نړیوالو قوانینو ښکاره نقض دی. د فلسطین خلک له لسیزو راهیسې د اسراییلي یرغلونو، محاصرې، او بشري ناورینونو سره مخ دي، او اوس داسې ښکاري چې دا بحران نور هم ژورېږي. ټرمپ او نیتنیاهو د خپلو سیاسي اهدافو لپاره د فلسطینیانو د ژوند، ازادۍ او حقونو پر وړاندې لوبې کوي، او دا یو نه منل کېدونکی حالت دی.
د اسلامي نړۍ مشران باید د دغو غیرمسؤلانه دریځونو پر وړاندې خپل غږ پورته کړي. دا یوازې د فلسطین د قضیې ملاتړ نه دی، بلکې د نړیوال عدالت، سوله‌ییز ګډ ژوند، او د ملګرو ملتونو د پرېکړو عملي کول دي. که اسلامي هېوادونه په دې مهمه موضوع کې چوپ پاتې شي، نو دا به یوازې د اسراییل د اشغالګرو تګلارو ته نور هم مشروعیت ورکړي او فلسطینیان به نور هم له خپلو اساسي حقونو محروم کړي.
نړیوال نظم او ثبات د داسې اقداماتو په پایله کې سخت زیانمنېږي. که د نړۍ قدرتونه، په ځانګړي ډول امریکا، اسراییل ته د نړیوالو قوانینو د ماتولو اجازه ورکوي، نو دا به د نورو هېوادونو لپاره هم دا پیغام ولري چې دوی هم کولای شي د ځواکمنو ملتونو له ملاتړ پرته، هر ډول ناسم عمل ترسره کړي. دا به د نړۍ په نورو برخو کې هم شخړې، ناورینونه او ګډوډۍ زیاتې کړي.
اسلامي هېوادونه باید د فلسطین قضیې ته د یوې نړیوالې مسئلې په توګه وګوري، او د عاطفي څرګندونو پر ځای، عملي اقدامات وکړي. سیاسي، اقتصادي او دیپلوماتیک فشارونه باید د اسراییل پر حکومت زیات شي، او نړیواله ټولنه باید دې ته وهڅول شي چې د اسراییل پر غیرقانوني اقداماتو بندیزونه ولګوي. که اسلامي هېوادونه یو موټی دریځ غوره نه کړي، نو دا به د اسلامي نړۍ پر سیاسي اعتبار یو بل دروند ګوزار وي.
د دې لپاره چې د غزې او فلسطین قضیه نوره هم له لاسه ونه وځي، اړینه ده چې د اسلامي نړۍ مشران د نړیوالو بنسټونو له لارې، د دې موضوع په اړه واضحه پالیسي غوره کړي. که نړیوال عدالت ته مراجعه وشي، که اقتصادي بندیزونه ولګول شي، او که د دیپلوماتیکي فشارونو له لارې اسراییل دې ته اړ کړل شي چې د فلسطین د خلکو اساسي حقوق ومني، نو دا به د سولې او ثبات لپاره یو مهم ګام وي.
په پای کې، که د اسلامي نړۍ مشران دا درک نه کړي چې د غزې اشغال یوازې د فلسطینیانو مسئله نه ده، بلکې د ټولې اسلامي نړۍ حیثیت او وقار ورسره تړلی دی، نو دا به د دوی پر سیاسي، اقتصادي او ستراتیژیک نفوذ ژور اغېز ولري. د ټرمپ او نیتنیاهو وروستي دریځونه باید د غندنې تر حد پورې محدود نه شي، بلکې د اسلامي هېوادونو لپاره د یوه عملي اقدام د پیل ټکی وګرځي.