د چین دولت رئیس شي جين پينګ د سپتمبر د ۱۲مې نېټې په ماسپښین د هند په پلازمېنه نوي ډلي کې د بریکس د غړو هېوادونو د مشرانو د ۱۸م ملاقات په بهیر کې د هند له صدراعظم نارندرا مودي سره کتلي او د دواړو هېوادونو د اړیکو په اړه یې د چين ثابت دریځ او ژور فکرونه په ډاګه کړي دي.
رئیس شي جين پينګ له ۲۰۲۴م کال راهیسې له صدراعظم مودي سره د کوریا جمهوریت په کازان ښار، د چین په تیانجن ښار او د هند په نوي ډیلي کې ملاقاتونه کړي او د دواړو هېوادونو د اړیکو لا ټينګښت لپاره یې لارښوونې کړې دي.
شي جين پينګ له مودي سره په تازه کتنه کې څلور نظریې څرګندې کړې چې چین او هند باید ځانونه ” په عیني او منطقي ستراتیژیک درک د خپلمنځي اړيکو لوری تنظیم کړي“، ”د ګټې- ګټې همکارۍ په نظريې دې متقابلو بریالیتوبونو ته لاس رسی ومومي“، ”د متقابل درناوي او تفاهم په سیاسي هوښیارۍ دې خنډونه لرې کړي“ او ” د پرانیستې او ټولشموله څواړخیزې همکارۍ په اتکا دې نړۍ ته ګټې ورسوي“، چې د دوه اړخیزو اړیکو د ثبات او دوامداره پرمختګ لپاره یې مهمې لارښوونې برابرې کړي دي.
شي جين پينګ تېر کال په تیانجن ښار کې له مودي سره په کتنه کې په اشارې ویلي، ”چین او هند د ختیځې نړۍ دوه لوی لرغوني تمدنونه او په نړۍ کې دوه تر ټولو زیات نفوس لرونکي هېوادونه دي، دغه راز د سراسري جنوب دوه مهم غړي هم دي، چې خپلو خلکو ته د ګټې رسولو او د پرمختیايي هېوادونو د یووالي او سمسورتیا د هڅولو او د انساني ټولنې د پرمختګ د هڅولو مهم مسؤلیت پر غاړه لري.“
شي جين پينګ د سپتمبر په ۱۲مه نېټه ژور فکرونه بيان کړي چې ” چین او هند سيالان نه دي، بلکې شریکان دي، یو د بل پرمختيايي فرصت دی او ګواښ نه دی. دا د دواړو هېوادونو د اوسنۍ پرمختيايي مرحلې او نړیوال چاپېریال پر بنسټ ستراتيژیک قضاوت دی چې د دواړو هېوادونو او د خلکو له ګډو ګټو سره سمون لري.“
چین او هند دواړه د عصريتوب په مهم پړاو کې دي، اوسمهال پرمختګ د دواړو خواوو تر ټولو لوی ګډ مخرج دی.
د کلیدي اصولو په رعایتولو سره به نورې چارې طبيعآ په منظم ډول ترسره شي. چین او هند دې د دوستانه راشې درشې او د ګډو ګټو پر بنسټ خپلمنځي همکارۍ پیاوړې کړي، د انساني او کلتوري تګ راتګ او مستقیمو پروازونو په شمول برخو کې دې ګډ کارونه زيات کړي، د دواړو هېوادونو د سوداګریزو او اقتصادي اړیکو روغ او باثباته پرمختګ وهڅوي.
که چین او هند پر سم لوري ښه ګاونديتوب وساتي او یو د بل بریالیتوب ملاتړ وکړي، نو دواړه هېوادونه اوږه په اوږه پرمختګ کولای شي، د عصري کېدو موخې پوره او خپلو وګړیو ته لا زیاتې ګټې رسولی شي.
چین او هند د سراسري جنوب مهم غړي دي او په نړیواله کچه مسوولیت لري چې باید د ګڼو پرمختیايي هېوادونو د ځاني قويتوب لپاره نمونوي رول ولوبوي، د نړۍ څوقطبیزم او د نړیوالو اړیکو د دیموکراتیک کېدو د هڅولو لپاره دې خدمتونه وکړي.
اوس په نړۍ کې د سلو کلونو بې ساری سخت بدلون پېښېږي، سراسري جنوب د پیاوړتیا په حال کې دی او هېڅوک د نړۍ د څوقطبیزم کېدو د تمایل مخنیوی نشي کولای. چین او هند باید د بریکس ميکانيزم باکیفیته پرمختګ په ګډه وهڅوي او د نړۍ د سولې، ثبات، پرمختګ او سمسورتیا لپاره لا زیات قوت برابر کړي. که چین او هند اغېزمنې همکارۍ او یو د بل ملاتړ وکړي، نو د نړیوالو اړیکو د دیموکراټیک کېدو بهیر چټکتیا او د سراسري جنوب پیاوړتیا ته به ډېرې هیلې برابرې شي.
شي جين پينګ په نوي ډیلي کې له مودي سره د نظریو ژورې تبادلې کړې او د دواړو هېوادونو د اړیکو په اړه مهمې اجماع ته رسېدلي دي. خلک دې ته سترګې په لار دي چې دواړه هېوادونه د خپلمنځي اړیکو د ټینګښت پر سم لوري بيا ګامونه پورته کړي، د مختلفو برخو خپلمنځي همکارۍ او تبادلې پرمخبوزي، څو خپلمنځي اړیکې ثابت پرمختګ ومومي او دواړه خواوې د انساني ټولنې د پرمختګ لپاره وړ خدمتونه وکړي.
