د کابل او مسکو اړیکې؛ د نړيوالو تعاملاتو په لور پرمختګ

پرون کابل ته د روسیې د ملي امنیت شورا د عمومي منشي او پخواني دفاع وزیر سرګي شويګو په مشرۍ د لوړپوړي پلاوي راتګ د افغانستان لپاره یو مهم او معناداره پرمختګ دی. دا پلاوي، چې د روسیې فدراسیون د ولسمشر ولادیمیر پوتین په ځانګړي هدایت کابل ته سفر کړی، د دواړو هېوادونو ترمنځ په سیاسي، امنیتي، او اقتصادي اړیکو کې د نوي پړاو د پیل استازیتوب کوي. د دې یو ورځني سفر اهمیت په دې کې دی چې دا واک ته د طالبانو د بیا رسېدو وروسته، د روسیې د لوړې کچې لومړنی سفر دی چې کابل ته ترسره کېږي.
د روسیې پلاوي د افغان سرپرست حکومت له لوړپوړو سیاسي او امنیتي مشرانو سره د دوه اړخیزو اړیکو د پراختیا په اړه خبرې کړې دي. د دې خبرو اترو تمرکز د سیاسي اړیکو ټینګښت، د امنیتي همکاریو پراختیا، او د اقتصادي تړونونو لاسلیک ته لار هوارول و. په داسې حال کې چې افغان سرپرست حکومت تر اوسه د نړیوالې ټولنې لخوا په رسميت نه دی پېژندل شوی، د روسیې دا ګام د افغانستان سره د خپلو اړیکو ژورولو او پراخولو په لور یو مثبت اقدام بلل کېدای شي.
د دې سفر په ترڅ کې، داسې ښکاري چې روسیه د طالبانو د غورځنګ د نړیوالو “ممنوعه ډلو” له لېست څخه د نوم لرې کولو بهیر وروستي پړاو ته نږدې کړې دی. که دا اقدام عملي شي، نو دا به د روسیې او افغانستان ترمنځ د سیاسي اړیکو د کچې لوړولو لپاره یوه مهمه نښه وي. دا کار نه یوازې افغان سرپرست حکومت لپاره نړیوالو اړیکو ته د لاسرسي په برخه کې د یوې لویې ستونزې د لرې کېدو معنا لري، بلکې په سیمه کې د افغانستان په اړه د روسیې ستراتیژیک سیاست هم پیاوړی کوي.
دا سفر داسې مهال ترسره کېږي چې روسیه په سیمه کې د خپل نفوذ د پراختیا په لټه کې ده. افغانستان د خپلو جغرافیايي او ستراتیژیکو موقعیتونو له کبله تل د نړیوالو قوتونو لپاره مهم پاتې شوی دی. د روسیې لپاره افغانستان نه یوازې د یو ګاونډي هېواد په توګه اهمیت لري، بلکې د منځنۍ آسیا د امنیت او د مخدره موادو د قاچاق پر وړاندې د مبارزې په برخه کې هم د همکارۍ لپاره یو اړین شریک دی.
د دواړو هېوادونو ترمنځ په اقتصادي برخه کې همکارۍ پراختیا ته جدي اړتیا لیدل کېږي. افغانستان د خپل اقتصادي وضعیت د ښه کولو لپاره د روسیې په څېر قوي او مستحکم ملګري ته اړتیا لري، په ځانګړي ډول د انرژۍ، کرنې، او زیربناوو په برخو کې. بلخوا، روسیه کولی شي د افغانستان له طبیعي زیرمو او ستراتیژیک موقعیت څخه ګټه پورته کړي، چې دا به دواړو هېوادونو ته د ګټورې همکارۍ زمینه برابره کړي.
د روسیې پلاوي دا سفر د دواړو هېوادونو ترمنځ د اعتماد جوړولو په لړ کې یو بل مهم ګام دی. دا سفر نه یوازې په سیاسي ډګر کې د اړیکو د پراختیا لپاره د لار هوارولو په معنا دی، بلکې د امنیتي همکاریو په برخه کې هم د نوي ابتکار د پیل زمینه برابروي. داسې تمه کېږي چې د افغان سرپرست حکومت لپاره د نړیوالو باورونو ترلاسه کول به د روسیې له لوري د عملي ګامونو اخیستو سره اسانه شي.
د دې سفر څخه تمه کېږي چې په روسیه کې د افغانستان په تړاو ګڼ مثبت ګامونه پورته شي. د دواړو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي اړیکو پراختیا، د افغان حکومت لپاره د نړیوالې پېژندنې د بهیر ګړندۍ کول، او د افغانستان په اړه د روسیې په ستراتیژیو کې مثبت بدلونونه هغه عمده موضوعات دي چې د دې سفر لاسته راوړنې بلل کېدای شي.
په پای کې، د سرګي شويګو په مشرۍ د دې لوړپوړي پلاوي راتګ د افغانستان او روسیې ترمنځ د اړیکو په تاریخ کې یو مهم څپرکی دی. دا سفر نه یوازې د دوه اړخیزو اړیکو د نوي پړاو د پیل نښه ده، بلکې د سیمې په کچه د سولې او ثبات د ټینګښت لپاره د همکارۍ د یوې نوې دورې پیل ګڼل کېدای شي. د افغان سرپرست حکومت لپاره دا یو فرصت دی چې د خپلو ګاونډیو او سیمه‌ییزو قدرتونو سره خپلې اړیکې لا پیاوړې کړي او د نړیوالې ټولنې له لوري د رسمي پېژندنې لپاره خپلې هڅې چټکې کړي.