د پيسو نړيوال صندوق څه موده مخکې په يوه راپور کې د روان کال د نړيوال اقتصاد د پرمختګ اټکلي انډول د تېر راپور په پرتله تر ۳ اعشاريه ۱ سلنې ټيټ کړی، چې دا صفر اعشاريه دوه سلنه کموالی ښيي.
د چين حکومت د اپريل په ۱۶مه نېټه وروستۍ اقتصادي شمېرې خپرې کړي، چې د ابتدايي شمېرې له مخې يې د روان کال په لومړۍ ربعه کې د دغه هېواد اقتصاد د تېر کال د همدې مودې په پرتله پنځه اعشاريه صفر سلنه او د تېر کال د څلورمې ربعې په پرتله صفر اعشاريه پنځه سلنه زياتوالی موندلی او له اټکل څخه يې چټک پرمختګ کړی دی.
په روان کال کې د چين د اقتصاد ښه پيل د بهرنيو خبري رسنيو د خبرونو سر ټکی ګرځیدلی، بازار ته یې باور ورکړی او هم د نړيوال پرمختګ ثابت انجن ګرځېدلی دی.
د چين د بهرني تجارت او اقتصاد پوهنتون د چين د پرانيستي اقتصاد د تيوريو څېړنيز انسټيټيوټ مشر سان بای چوان رسنيو ته ويلي، چې بېجينګ د جيوپوليټيکي شخړو، لوړو سياسي خطرونو او د انرژۍ نړيوال بازار د تزلزل په شمول له مختلفو ننګونو سره د مقابلې هڅې کوي، څو پرمختګ ومومي، د نوي کيفيت توليدي ځواک پياوړی کړي، اصلاحات او ورخلاصون پراخ کړي او د اقتصادي جوړښت د بدلون او اپګرېډ په بهير کې پياوړی انجن برابر کړي.
دا د دې ښکارندويي کوي، چې د چين اقتصادي بنسټونه ښه ثبات لري، تګلارې یې اغېزمنې او ښې تطبيق کېږي او د هېواد د اقتصادي کيفيت د لوړتيا او پرمختګ لپاره هڅې کوي.
چين د نړۍ دويم لوی اقتصاد دی او د اقتصاد عمومي اندازه يې له ۱۴۰ټريليونو يوانو څخه اوښتې ده او پر دې بنسټ په ۵ سلنې د خپلې کلنۍ پرمختيايي موخې ټاکل ډېر ارزښتناک بلل کېږي.
د چين اقتصادي پرمختګ درې ځانګړتياوې ” ثبات، نوښت او انعطاف پذیره“ لري، چې دا کلني پرمختيايي هدف ته د رسېدو لپاره ښه بنسټونه برابروي.
۱- ثبات: د روان کال په لومړۍ ربعه کې د چين درېيو صنعتونو ښه پرمختګ موندلی، د اوسېدونکو لخوا د مصرفي بيې شاخص يې صفر اعشاريه ۹سلنه لوړ شوی او په ښارګوټو کې يې د خلکو د روزګار کچه او د ژوند سويه نسبتاً ثابته ده.
د پسرلني اختر او د اړوندو تګلارو په هڅونې سره په دغه هېواد کې د مصرفي توکو او خدمتي چارو د پرچون عمومي ارزښتونه په جلا جلا توګه دوه اعشاريه څلور او پنځه اعشاريه بنځه سلنه زياتوالی ښيي. دغه راز د پانګونې په اندازه کې يې هم کموالی ختم شوی، بلکې ۱ اعشاريه ۷ سلنه يې زياتوالی موندلی دی. دا د دې ښکارندويي کوي، چې اقتصاد يې پوره ثبات لري.
۲-. نوښت: د نوي خوځنده ځواک په مټ د چين اقتصاد چټک پرمختګ کوي.
د روان کال په لومړۍ ربعه کې د چين په صنعتي پرمختګ کې د تاسيساتو او تجهيزاتو توليدي چارو او د عالي ټېکنالوژۍ چارو خدمتي انډول په جلا جلا توګه ۱ يو اعشاريه څلور او يو اعشاريه دوه سلنه زيات شوی دی. له دې جملې څخه د عالي ټېکنالوژۍ د چارو خدمتي انډول يې دوه دېرش اعشاريه شپږ سلنې ته رسېدلی دی. دغه راز د چين د نوې انرژۍ موټرو د توليد او پلور اندازې هم په نړۍ کې مخکښ ځای نيولی دی.
۳- انعطاف پذیري: د روان کال په لومړۍ ربعه کې په نړۍ کې د سوداګرۍ پروټېکشنيزم څپې بيا راپورته شوي او ورسره په منځني ختيځ کې ترينګلتيا او کړکېچ پېښ شوي، چې د توليدي چارو پر وړاندې يې ننګونې ډېرې کړې دي.
چين چې پراخ بازار او بشپړ صنعتي سيسټم لري، له بهرنيو ننګونو سره مقابله کولی شي او پرمختګ یې پياوړی انعطاف پذيره ښکاري.
د روان کال په لومړۍ ربعه کې د چين د وارداتو او صادراتو عمومي ارزښت له ۱۱ ټريليونو يوانو څخه زيات شوی، چې دا د تېر کال د همدې مودې په پرتله ۱۵ سلنه زياتوالی ښيي. په دې جمله کې يې واردات د تېر کال د همدې مودې په پرتله نږدې شل سلنه ډېر شوي او د زياتوالي سرعت يې له صادراتو اوه اعشاريه اوه سلنه زيات ښکاري.
د چين د پنځلسم پنځه کلن پلان په رڼا کې د وارداتو او صادراتو د برابر پرمختګ موخه اوس د پوره کېدو په حال کې ده.
په روان پسرلي کې د لويو نړيوالو شرکتونو ګڼ شمېر مشرانو چين ته سفرونه کړي او په ورته وخت کې نړيوالو پانګونو هم چين ته مخه کړې ده.
د روان کال په لومړۍ ربعه کې د چين اقتصاد له اټکل چټک پرمختګ کړی او د نړۍ پاملرنه يې راجلب کړې ده.
د پيسو نړيوال صندوق عمومي مديرې کريستالينا ګيورګيوا په دې وروستيو کې ويلي، په داسې حال کې چې نړيوال اقتصاد له ګڼو ننګونو سره مخ دی، د چين اقتصاد لا هم انعطاف پذیره او پياوړی قوت لري او پر نړيوال اقتصاد مثبته اغېزه کوي.
د پنځه اعشاريه يو سلنه پرمختګ نه يوازې د روان کال په لومړۍ ربعه کې د چين اقتصادي لاسته راوړنه ده، بلکې د دغه هېواد د پنځلسم پنځه کلن پلان ښه پيل او هم له نړۍ سره د فرصتونو د شريکو نښه بلل کېږي.